Steppekiekendief (Circus macrourus) te Brecht-Groot Schietveld op 9 april 2008


Op 9 april bezocht ik ’s avonds het Groot Schietveld in de hoop op het waarnemen van Beflijster, Smelleken of andere voorjaarstrekkers die hier geregeld passeren of komen overnachten in deze periode.
Nadat ik om 19.30 h het ad. ♂ Smelleken, dat hier ook de avond voordien pleisterde, terugvond, kreeg ik om 19.40 plots een ♂ “kiekendief” in ’t vizier. Ik dacht in eerste instantie o.w.v. de sierlijke vlucht en het “slanke” voorkomen aan een ‘vroeg’ ad. ♂ Grauwe Kiekendief.
Al snel zag ik echter dat de vogel volledig lichtblauw en ongetekend was op de bovenvleugels, waardoor Grauwe Kiekendief kon worden uitgesloten, en dacht ik terug aan een “slank” ad. ♂ Blauwe Kiekendief, doch met een “Grauwe Kiekendief-achtige” vlucht.

De vogel verdween geregeld achter de begroeiing om telkens iets verder weer op te duiken en vloog in een rechte lijn in snelle actieve vlucht richting ZW.

Aangezien ik me vlakbij de bosrand aan de zuidkant van de grote open vlakte van ’t Groot Schietveld bevond en de vogel snel doorvloog in de richting van het bos heb ik hem slechts hooguit 2 minuten kunnen observeren, doch gelukkig juist lang genoeg om alle voormelde kenmerken te kunnen waarnemen. Daarna verdween de vogel tussen de begroeiing van Pijpestrootje en heide met verspreidde dennen en berken achter de bomen en een kleine begroeide heuvel in de richting van een brede bosweg met brandgracht.

 

Pas toen de vogel op 100 m passeerde realiseerde ik me dat het een ad. ♂ Steppekiekendief betrof en wel o.w.v. de volgende kenmerken, die mede door de avondzon goed te zien waren:

- geen contrast tussen kop en onderlichaam gezien (zoals bij ad. ♂ Blauwe Kiekendief); algemeen opvallend licht voorkomen incl. lichte kop

- geen contrast op de bovenvleugels en de ondervleugels (geen donkerdere vleugelachterrand op de ondervleugels waargenomen) waardoor volledig licht voorkomen; bovenvleugels en rug leken me wel iets donkerder dan de opvallend lichte onderzijde

- licht stuit is me niet opgevallen (wat toch wel opvalt bij ad. ♂ Blauwe Kiekendief) of sprong toch beter gezegd niet uit het oog o.w.v. volledig licht verenkleed

 

 

 

 

 

 

-   smalle zwarte vleugeltoppen op de bovenvleugels (in tegenstelling tot duidelijke zwarte grote opvallende vleugeltoppen van ad. ♂ Blauwe Kiekendief); toen de vogel passeerde en ik hem schuin langs achter waarnam, kon ik eventjes duidelijk de vleugeltoppen van de opvallend lichte ondervleugels waarnemen waarbij opviel dat de zwarte punten een wig vormden in de vleugeltoppen (vooral dit moment staat op mijn netvlies gebrand !); het viel me toen onmiddellijk op dat de zwarte wig veel meer uitgesproken en duidelijker was op de onderzijde van de vleugeltoppen dan bovenaan de vleugeltoppen !

 
Pallid Harrier - Circus macrourus

Ik hoopte dat de vogel de rand van het bos zou volgen en zo terug de open vlakte zou invliegen (wat op dit late uur zo goed als alle Blauwe en Bruine Kiekendieven hier doen) doch bij deze vogel was dit spijtig genoeg niet het geval.

Ik ben nog 20 min. op dezelfde plaats gebleven tot 20.00 h. Aangezien de vogel laag over de vegetatie vloog en het Pijpestrootje vaak meer dan 1 m hoog staat was er volgens mij nog een kans dat de vogel mogelijk ongemerkt was teruggekeerd in de verte over de vlakte om er te gaan jagen of een slaapplaats te zoeken.
Daarom zocht ik daarna nog tot 20.30 h de ganse vlakte van ’t Groot Schietveld af met de auto via de middenweg die doorheen de ganse vlakte loopt, doch zonder succes. Wel had ik nog een ad. Kraanvogel die om 20.05 h kwam aangevlogen uit NW-richting en neerstreek in de vlakte niet ver van de plaats waar ik de Steppekiekendief waarnam.

Ook tijdens de vorige 2 waarnemingen van Steppekiekendief op ’t Groot Schietveld (17 april 2003 en 9 juli 2005) ging het telkens om een kortstondige waarneming van een in actieve vlucht laag over de vlakte trekkend ex.

 

Dirk Symens
 symens.dirk@pandora.be
 
[home][contact]